Kira ilişkisi kurulurken tarafların en çok merak ettiği konulardan biri, kira bedelinin nasıl belirleneceği ve hangi koşullara tabi olduğudur. Peki, kira bedeli hangi ölçütlere göre saptanır ve taraflar arasında serbestçe belirlenebilir mi? İşte bu yazımızda, kira bedeli kavramının hukuki mahiyeti, Türk Borçlar Kanunu ve ilgili Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi çerçevesinde ele alınacaktır.

Kira ilişkisinin en temel unsurlarından biri kira bedelidir. Kira bedeli, tarafların karşılıklı irade beyanı ile belirlenir ve para borcu niteliği taşıması halinde TBK madde 99 uyarınca para birimi serbestçe tayin edilebilir.

Dövizli Kira Bedeli ve Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi

13 Eylül 2018 tarihli Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile Türkiye’de yerleşik kişiler arasında kurulan kira ilişkilerinde kira bedelinin döviz cinsinden veya dövize endeksli olarak belirlenmesi yasaklanmıştır. Kararname ayrıca, daha önce döviz cinsinden belirlenmiş kira bedellerinin 30 gün içinde Türk Lirası ile yeniden belirlenmesini zorunlu kılar.

Kira Bedelinin Yeniden Tespiti

TBK madde 344/3 uyarınca, beş yıldan uzun süreli kira sözleşmelerinde veya beş yılın sonunda yenilenen kira dönemlerinde, mahkeme kira bedelini Tüketici Fiyat Endeksi ve emsal kira bedelleri göz önünde bulundurarak hakkaniyete uygun biçimde belirleyebilir.

SSS – Kira Bedeli ve Hukuki Sorular

1. Kira bedeli nedir ve nasıl belirlenir?
Kira bedeli, kiralananın kullanımına karşılık kiralayan tarafından talep edilen bedeldir ve tarafların serbest irade beyanı ile belirlenir. Para borcu niteliğinde ise, TBK madde 99 uyarınca para birimi serbestçe belirlenebilir.

2. Kira bedeli döviz cinsinden belirlenebilir mi?
Hayır. 13 Eylül 2018 tarihli Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile Türkiye’de yerleşik kişiler arasında kurulan kira ilişkilerinde kira bedelinin döviz veya dövize endeksli olarak belirlenmesi yasaklanmıştır.

3. Daha önce dövizle belirlenmiş kira bedeli ne olacak?
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi uyarınca, taraflar 30 gün içerisinde kira bedelini Türk Lirası cinsinden yeniden belirlemek zorundadır.

4. TBK madde 99 ile Kararname arasındaki fark nedir?
TBK madde 99 taraflara serbestlik tanırken, Kararname bu serbestliği sınırlayarak Türkiye’de yerleşik kişiler arasında döviz üzerinden kira bedeli belirlenmesini yasaklamıştır.

5. Kira bedelinin yanlış para birimi ile ödenmesi durumunda ne olur?
Kiracı, yanlış para birimi ile ödeme yaptığı takdirde hukuki uyuşmazlık doğabilir ve mahkeme kira bedelinin Türk Lirası üzerinden ödenmesini talep edebilir.

Geçmez Hukuk Bürosu